📈คำนวณดอกเบี้ยทบต้น

ดอกเบี้ยทบต้นคือการที่ผลตอบแทนที่ได้ถูกนำกลับไปรวมกับเงินต้น แล้วงวดถัดไปก็คิดผลตอบแทนจากยอดที่โตขึ้นนั้นอีกที ผลของมันจะดูไม่มีอะไรในช่วงสองสามปีแรก แต่จะชัดเจนขึ้นเรื่อยๆ เมื่อเวลาผ่านไป เพราะเงินที่งอกเงยมาเองเริ่มสร้างผลตอบแทนได้มากกว่าเงินที่เราใส่เข้าไปใหม่ ตารางแยกรายปีด้านบนแสดงให้เห็นชัดว่าจุดที่ผลตอบแทนเริ่มแซงเงินที่เราฝากเองอยู่ตรงไหน

สูตรที่ใช้ เครื่องมือนี้แยกคำนวณสองส่วนแล้วนำมารวมกัน ส่วนแรกคือเงินต้นก้อนแรกที่ทบต้นไปเรื่อยๆ ส่วนที่สองคือเงินที่ฝากเพิ่มทุกเดือน ซึ่งแต่ละงวดมีเวลาทบต้นไม่เท่ากัน เงินที่ฝากเดือนแรกมีเวลางอกเงยนานที่สุด ส่วนเงินงวดสุดท้ายแทบไม่มีเวลาเลย

การคำนวณใช้การทบต้นแบบรายเดือน ซึ่งตรงกับวิธีที่บัญชีเงินฝากและกองทุนรวมส่วนใหญ่ในไทยใช้จริง

ทำไมเวลาถึงสำคัญกว่าจำนวนเงิน ลองเปรียบเทียบสองกรณีที่ผลตอบแทน 7% ต่อปีเท่ากัน คนแรกออมเดือนละ 3,000 บาทเป็นเวลา 30 ปี ใส่เงินเองรวม 1,080,000 บาท คนที่สองออมเดือนละ 9,000 บาทแต่ออมแค่ 10 ปี ใส่เงินเองรวม 1,080,000 บาทเท่ากันพอดี แต่คนแรกจะมีเงินปลายทางมากกว่าหลายเท่า เพราะเงินของเขามีเวลาทบต้นนานกว่ามาก

บทเรียนคือ การเริ่มออมเร็วสำคัญกว่าการออมเยอะ ถ้าตอนนี้ออมได้น้อยก็ควรเริ่มเลย ดีกว่ารอจนกว่าจะออมได้เยอะ

เลือกอัตราผลตอบแทนอย่างไรให้สมจริง ตัวเลขที่ใส่ควรสะท้อนความเสี่ยงที่รับได้จริง เงินฝากประจำในไทยให้ผลตอบแทนราว 1-2% ต่อปีซึ่งแทบไม่ชนะเงินเฟ้อ กองทุนรวมตราสารหนี้ราว 2-3% ส่วนการลงทุนในหุ้นระยะยาวมีค่าเฉลี่ยในอดีตราว 7-10% แต่ระหว่างทางอาจติดลบหนักได้หลายปีติดกัน

ข้อควรระวังสำคัญ ผลลัพธ์นี้ตั้งอยู่บนสมมติฐานว่าได้ผลตอบแทนคงที่ทุกปี ซึ่งไม่มีการลงทุนใดในโลกจริงเป็นแบบนั้น การลงทุนที่มีความเสี่ยงจะขึ้นลงตลอดเวลา และผลตอบแทนในอดีตไม่ได้รับประกันอนาคต นอกจากนี้ตัวเลขยังไม่ได้หักเงินเฟ้อ ภาษี และค่าธรรมเนียมการจัดการ ซึ่งกัดกินผลตอบแทนจริงไปพอสมควร ให้ใช้ตัวเลขนี้เป็นภาพประกอบการวางแผน ไม่ใช่คำมั่นสัญญา